ŞEHİR-İNSAN MEDENİYET KÖPRÜSÜ ÖRNEK KİŞİLİKLER PROJESİ

Medeniyet Köprüsü: Örnek Kişilikler

 

Bu çok özel şahsiyetlerin temel ve en önemli ortak özellikleri şehirli ve medeni olmalarıdır. Medeniyetimizin taşıyıcı köprüsü niteliğinde gördüğümüz bu örnek kişilikler; geleneksel kültürle gelecek arasında bağ kurabilen, bu konudaki çalışmalarıyla öne çıkan, geçmiş-gelecek, Doğu-Batı, devlet-millet özelliklerini yansıtma yeteneği olan değerlerimizdir. Geçmişe takılıp kalmamış, içinde doğdukları medeniyet ve harmanlandıkları kültürden aldıkları güçle yaşadıkları çağı yüksek seviyede algılamış ve bu sayede geleceğe ışık tutan özgün eserler ortaya koyabilmiş münevverlerdir. Hukuk, tarih, edebiyat, mimari, estetik, güzel sanatlar, inanç, Anadoluculuk, millî kültür konularındaki hassasiyetlerinin yanı sıra bu adı geçen şahsiyetler, geçmişi geleceğe taşıyan, gençlerin yetişmesine yönelik özel gayret sarf eden, mesai harcayan ve yazılı eserler ortaya koyarak yayınlarıyla da iz bırakan kişilerdir.

Aslında seçilen bu beş şehirli isim, medeniyetimize ve kültürümüze olduğu kadar birbirlerine de yakındır. Ortak bir kültürü, çağlarının şartları ve oluşturdukları çevre dâhilinde paylaştıkları görülmektedir. Aile tanışıklıkları kendi doğumlarının öncesine dayandığı anlaşılan Mâhir İz, Ahmed Süheyl Ünver’i, “Ressamlığı, tezhib ve minyatür gibi san’atlardaki kıymeti erbabınca müsellemdir. Bütün hayatınca tuttuğu defterlerin tedkikine bir kişinin ömrü yetmez. Her tedkik seyahatinden sonra bir sergi açar, seminer konuşması yapar, memleketin münevver ve mâruf simaları çevresinde toplanır, o asil tavrı, munis ifadesiyle her toplantıda hayranlarını artırırdı.” sözleriyle tanımlar. Nurettin Topçu ise Başgil’in mezar taşı için, “Kırk yıl milletine ilim ve irfan aşılayan, ilmi âsârından, şahsı ilminden, kalbi âlemden büyük, Anadolu’nun asil evladı Ali Fuad Başgil burada Rabbi’nin eşiğine ulaştı. Ruhu için Fatiha istiyor.” ifadelerini kaleme alır.